همایش تبیین سیاست های کلی جمعیت مبتنی
بر سلامت مادر و کودک در گرگان
مدیرکل دفتر سلامت جمعیت، خانواده و
مدارس وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در این همایش از وجود بیش از 11 میلیون دختر و
پسر جوان در آستانه ازدواج در کشور خبر داد که درحال پشت سر گذاشتن سن باروری
هستند.
دکترمحمد اسماعیل مطلق درهمایش تبیین
سیاست های کلی جمعیت مبتنی بر سلامت مادر و کودک در گرگان، اظهار داشت: بخش قابل
مهمی از این جمعیت که بین 18 تا 35 سال دارند، در حال پشت سر گذاشتن سن ازدواج و
باروری سالم هستند که زمینه ساز کاهش نرخ باروری در کشور است.
وی، میانگین نرخ باروری درکشور را 1،8 درصد اعلام کرد و گفت: نرخ مطلوب باروری 2،1
درصد است که همه دستگاه های کشوری و نیز مجموعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
باید تلاش کنند، نرخ باروری را در کشور در راستای سیاست های کلی جمعیت ابلاغی
ازسوی مقام معظم رهبری، افزایش دهند.
دکتر مطلق، افزایش سن ازدواج را یکی از عوامل اصلی در کاهش نرخ باروری دانست و
اضافه کرد: هم اکنون میانگین سن ازدواج در مردها 27 سال و خانم ها 25 سال است که
این میانگین در برخی استان ها از جمله تهران بالاتر بوده و روند صعودی نیز دارد.
وی تصریح کرد: براساس آمارهای کنونی، سن ازدواج در کشور پنج سال افزایش یافته است
که باید تلاش شود حداقل 2 سال آن را کاهش دهیم تا به نرخ مطلوب باروری یعنی 2،1
درصد برسیم.
مدیرکل دفتر سلامت جمعیت، خانواده و مدارس وزارت بهداشت، یادآور شد: اگر کاهش سن
ازدواج درکشور رخ ندهد، درسال 1430 نرخ باروری صفر و پس از آن نیز منفی خواهد شد
که این امر مشکلات عدیده ای در حوزه فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و امنیتی
ایجاد خواهد کرد.
مطلق، افزایش آمارطلاق را از دیگر عوامل کاهش نرخ باروری در کشور برشمرد و گفت:
روند صعودی طلاق ها نگران کننده است به گونه ای که تنها درسال 93 مجموعا 163 هزار
و 572 واقعه طلاق ثبت شده که 5،3 درصد نسبت به سال قبل از آن افزایش داشته است.
وی افزود: نکته مهم و نگران کننده دربحث طلاق ها این است که 80 درصد آن در سن زیر
30 سال اتفاق می افتد که زمان مناسب باروری است، ضمن اینکه 14،2 درصد طلاق ها در
سال اول زندگی و 50 درصد نیز در پنج سال اول زندگی حادث شده است.
به گفته وی، افزایش سن ازدواج و بالابودن آمار طلاق باعث شده که در کشور سالانه
440 هزار فرصت فرزند آوری از دست می رود، ضمن اینکه هم اکنون 6 میلیون و 600 هزار
خانم 15تا 49 سال ازدواج نکرده درکشور وجود دارد.
مطلق، علاوه بر موارد فوق افزایش فاصله بین فرزندان، تک فرزندی، سقط جنین، اعتیاد
و ناباروری را از دیگر عوامل در کاهش نرخ باروری درکشور برشمرد و از برنامه ریزی
های متنوع آموزشی و درمانی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای افزایش نرخ
باروری در کشور و تحقق سیاست های ابلاغی رهبری در حوزه جمعیت خبر داد.
این مسوول در وزارت بهداشت افزود: بسته های مختلف آموزشی توسط 57 دانشگاه علوم
پزشکی تهیه و در حال اجرا است، ضمن اینکه همه ارگان ها و دستگاه های متولی بویژه
علما و روحانیون باید درتحقق سیاست های کلی جمعیت مشارکت فعال داشته باشند.
وی همچنین از مرگ روزانه 8 جوان بر اثر اعتیاد در کشور خبر داد و گفت: 14 درصد
معتادان در گروه سنی 15 تا 19 سال و 58 درصد آنان زیر 35 سال سن دارند ،ضمن اینکه
نگرانی 91 درصد والدین ایرانی اعتیاد فرزندان و علت 50 درصد طلاق ها نیز بخاطر
اعتیاد است.
معاون فنی دفتر سلامت جمعیت، خانواده و
مدارس وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی،نیز حفظ سلامت توام مادر و کودک را در
افزایش نرخ باروری کلی کشور یک الزام اساسی دانست و بر آن تاکید کرد.
دکترمحمد اسلامی گفت: اگرچه در اجرای
سیاست های ابلاغی جمعیت، توجه به کیفیت و کمیت مهم است اما نبایستی یکی از این دو
را فدای دیگری کرد و مهمتر آنکه در این خصوص، باید سلامت کودک و مادر مورد توجه
جدی قرار گیرد.
وی بابیان اینکه توجه به کمیت و کیفیت جمعیت توام با حفظ سلامت مادر و کودک مورد تاکید
جدی رهبر معظم انقلاب است، افزود: کارکنان مجموعه شبکه بهداشت و درمان باید قبل و
بعد از بارداری به سلامت مادران و فرزند او توجه جدی داشته باشند.
دکتر اسلامی از تمایل جوانان در آستانه ازدواج و زوج های جوان برای فرزند آوری 2،3
درصدی خبر داد و اضافه کرد: هم اکنون میانگین باروری در کشور 1،8 درصد است که اگر
زمینه های لازم از جمله مسکن و اشتغال جوانان فراهم شود، تحقق تمایل جوانان و زوج
های جوان در فرزند آوری دور از انتظار نیست و کشور نیز با مشکل کمبود جمعیت مواجه
نخواهد شد.
وی، تغییر فرهنگ و نگرش در فرزند آوری را ضروری دانست و تصریح کرد: برای رسیدن به
نرخ باروری مطلوب یعنی 2،1 درصد باید خیلی تلاش شود ،ضمن اینکه رسانه های گروهی و
علما و روحانیون دراین خصوص نقش موثری دارند.
معاون فنی دفتر سلامت جمعیت، خانواده و مدارس و نیز رییس اداره باروری سالم وزارت
بهداشت، درمان و آموزش پرشکی همچنین از وجود سه میلیون زوج نا بارور درکشور خبر
داد و گفت: برنامه های مختلفی برای تحت پوشش بیمه بودن و رایگان شدن هزینه های
درمانی این زوج ها در دستور کار وزارتخانه قرار دارد.
دکتراسلامی بابیان اینکه 700 تا 800 هزار نفر از زوج های نابارور کشور مشکل مالی
دارند، اضافه کرد: بیشتر زوج های نابارور بدلائل مختلف، سیر درمانی خویش را دنبال
نمی کنند.
وی تصریح کرد: امروزه علم پزشکی پیشرفت کرده و حتی زوجینی که درسال های گذشته
اقدام به عمل (وازکتومی و توبکتومی) کرده اند با عمل جراحی تحت پوشش بیمه ، امکان
باروری آنان قابل برگشت است.
این مقام مسوول در وزارت بهداشت، فاصله زیاد بین فرزند آوری، توجه به سوابق بیماری
مادران قبل از بارداری، سقط جنین سالانه 250 هزار مورد را از عوامل مهم درکنار
افزایش سن ازدواج و افزایش آمار طلاق در کاهش نرخ باروری درکشور دانست و خاطرنشان
کرد: باید با فرهنگ سازی، آموزش و مشاوره های مختلف، از فرصت های مناسب باروری
سالم استفاده کرد.
در این همایش مدیرکل دفتر سلامت جمعیت، خانواده و مدارس وزارت بهداشت، درمان و
آموزش پزشکی و جمعی از کارکنان و روسای مراکز بهداشت و شبکه های بهداشت و درمان
مجموعه دانشگاه علوم پزشکی گلستان و برخی مسوولان این استان حضور داشتند.
استان گلستان افزون بر یک میلیون و 850 هزار نفر جمعیت دارد که میانگین نرخ باروری
درآن 2،02 درصد است ضمن اینکه شهرستان آق قلا با میانگین 2،7 درصد بالاترین نرخ
باروری و بندرگز با 1،34 درصد پایین ترین نرخ باروری در این استان را دارند.
رییس دانشگاه علوم پزشکی گلستان از رواج پدیده طلاق شغلی در بین جامعه پزشکی استان
خبر داد و گفت: هم اکنون و در راستای طرح انطباق شغلی، یک سوم پزشکان استان دچار
این پدیده هستند.
دکترتقی ریاحی درهمایش تبیین سیاست های
کلی جمعیت مبتنی بر سلامت مادر و کودک در گرگان بدون ذکر آماری از جامعه پزشکی
استان، اظهار داشت: طرح انطباق باعث شده که هر یک از این زوجین در یک شهر دیگر
استان یا در استانی دیگر مشغول طبابت باشند.
وی همچنین اضافه کرد که اجرای سیاست های کنترل جمعیت در سه دهه قبل بیشترین آسیب
را به مجموعه کارکنان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی وارد کرد.
رییس علوم پزشکی گلستان با بیان اینکه مجموعه کارکنان این وزارتخانه نرخ باروری
کمتری نسبت به دیگر اقشار جامعه دارند، یادآور شد که اساس و بنیان خانواده
درمجموعه وزارت بهداشت، با اجرای سیاست های کنترل جمعیت و نیز اجرای طرح انطباق
کارکنان که افزایش شمار کارکنان خانم را بدنبال داشت، بیشترین آسیب را دید.
دکتر ریاحی با تاکید بر ضرورت آسیب شناسی و انجام اصلاحات در طرح انطباق، تصریح
کرد: مجموعه کارکنان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باید در تحقق سیاست های
کلی جمعیت و نیز ارتقای نرخ باروری پیشگام باشند.
محمدرضا هنرور معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گلستان و رییس مرکز بهداشت استان
نیز دراین همایش گزارشی ازعملکرد این معاونت در حوزه اجرای سیاست های کلی ابلاغی
جمعیت از سوی رهبر معظم انقلاب طی یک سال گذشته ارایه کرد و گفت: برگزاری دوره های
مختلف آموزشی برای گروه های هدف بویژه زنان و زوجین جوان، زنان تک فرزند، کارکنان
مراکز بهداشت، کارکنان دیگر ارگان های اجرایی استان و نیز برپایی نمایشگاه از جمله
این برنامه ها بوده است.
عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی تهران نیز در این همایش باروری، مرگ و میر و
مهاجرت را از عوامل موثر درتغییرات جمعیتی یک کشور برشمرد و گفت: توجه به هر یک از
این سه عامل می تواند در افزایش نرخ باروری و جمعیت و نیز توسعه پایدار موثر باشد.
حسن عینی زیناب، توجه به مسائل اقتصادی و اشتغال را گامی مهم درافزایش نرخ باروری،
کاهش مرگ و میرها و جلوگیری از مهاجرت ها دانست و افزود: امروز امید به زندگی در
کشور از 66 سال (در سال 75) به 71 سال در مردان و از 68 سال به حدود 76 سال در
زنان افزایش یافته است ،ضمن اینکه با رشد علم پزشکی، مرگ و میر کودکان زیر 5 سال
نیز کاهش یافته است.
وی با تاکید برضرورت توجه به باروری سالم برای گروه سنی 18 تا 35 سال، گفت: علاوه
بر این باید برای جلوگیری از خروج ایرانیان با تحصیلات و سرمایه انسانی بالا از
کشور که نقش مهمی در افزایش جمعیت مولد و نیز نرخ باروری دارند، برنامه ریزی شود.
دراین همایش که در تالار فخرالدین اسعد گرگانی شهرستان گرگان برگزار شد، جمع کثیری
از کارکنان و روسای مراکز بهداشت، شبکه های بهداشت و درمان شهرستان های گلستان و
برخی مسوولان این استان حضور داشتند.







